Οινοποίηση με γνώμονα την ανάδειξη του terroir και τη βιωσιμότητα. Εστίαση στην κυκλική οικονομία, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και την αναγεννητική αμπελουργία. Ο οινοποιός Θόδωρος Γερμάνης, από το Μονοπήγαδο Θεσσαλονίκης μας ξεναγεί σε αυτή τη νέα προσπάθεια
ΤΟΥ ΘΑΝΑΣΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ
Τα αμπελοχώραφα της οικογένειας Γερμάνη βρίσκονται χωριό Μονοπήγαδο, μισή ώρα έξω από τη Θεσσαλονίκη, στον δρόμο προς την Χαλκιδική, με υπέροχη θέα στον Όλυμπο και τον Θερμαϊκό, βρίσκονται.
Επικεφαλής του οινοποιείου το οποίο μετράει περίπου μια δεκαετία ζωής είναι ο Δρ. Γεώργιος Γερμάνης, χημικός εδαφολόγος με εμπειρία περισσότερη των 30 χρόνων στην αμπελουργία και την οινοποίηση. Μετά τις σπουδές του στην Γαλλία, ξεκίνησε την καριέρα του στην οινοποιητική βιομηχανία ως επιστημονικός σύμβουλος σε μεγάλη εγχώρια οινοποιητική μονάδα για 15 χρόνια και στη συνέχεια ως επιστημονικός συνεργάτης σε επιλεγμένα οινοποιεία ανά την επικράτεια. Στην ομάδα του Οινοποιείου Μοσχόπολις βρίσκονται ο γιός του Θεόδωρος Γερμάνης, ηλεκτρονικός μηχανικός, κάτοχος ΜΒΑ με σπουδές στη χημεία, ο γαμπρός του, Δημήτριος Παραλίδης, αγρονόμος τοπογράφος μηχανικός με ειδίκευση στην αμπελουργία και η κόρη του, Αλίκη Γερμάνη-Παραλίδη, φαρμακοποιός, η οποία ασχολείται με την προβολή και την προώθηση των οίνων.
Ο Έλληνας Αγρότης συνάντησε πρόσφατα σε οινική έκθεση στην Αθήνα τον Θεόδωρο Γερμάνη με τον οποίο είχαμε μια συζήτηση για τα τεκταινόμενα στην ελληνική αμπελουργία.
Το Οινοποιείο Μοσχόπολις, ιδρύθηκε το 2016 και σήμερα εμφιαλώνει περίπου 65.000 φιάλες από τις οποίες περίπου το 30% εξάγεται- μοναδική επίδοση για μια εταιρεία που δεν έχει κλείσει 10 χρόνια δράσης. «Οι εξαγωγές ήταν κάτι το οποίο στοχεύσαμε εξ’ αρχής» μας λέει ο Θεόδωρος Γερμάνης κι εξηγεί: «Μέσα στα δύο πρώτα χρόνια λειτουργίας είχαμε ήδη εξάγει κρασιά μας σε Γερμανία και ΗΠΑ σε χονδρεμπόρους ενώ αυτή τη στιγμή εξάγουμε σε 18 χώρες».
Έξι κωδικοί από 10 ως 30 ευρώ
Το οινοποιείο παράγει έξι βασικούς κωδικούς και τέσσερις ΄πειραματικούς΄ και ο πιο εμπορικός είναι το ‘Μοσχόπολις 18’ ένα blend από Μαυροτράγανο και Syrah, ένα κρασί το οποίο στην κάβα τιμάται 22-23 ευρώ . «Είναι ένα field blend κρασί, δηλαδή οι ποικιλίες καλλιεργούνται μαζί, στο ίδιο αμπέλι, τρυγούνται μαζί και οινοποιούνται μαζί. Μοναδική ποικιλιακή σύνθεση και η πρώτη περίπτωση που το Μαυροτράγανο ‘βγαίνει’ εκτός Σαντορίνης, κάτι που οφείλεται στον πατέρα μου ο οποίος είχε εργαστεί σε κορυφαία οινοποιεία στην Σαντορίνη» μας εξηγεί.
Τα κρασιά του Οινοποιείου Μοσχόπολις διανέμονται πανελλαδικά σε επιλεγμένα εστιατόρια και κάβες. Ο νεαρός οινοποιός δεν βλέπει αρνητικά την είσοδό του στα σουπερμάρκετ, «έστω με έναν κωδικό που θα μας εξασφαλίσει κάποια αναγνωρισιμότητα. Είναι άλλες οι ανάγκες των σουπερμάρκετ, βασίζονται κυρίως στην ποσότητα».
Σύμφωνα με τον συνομιλητή μας τα μικρά οινοποιεία, στα οποία ανήκει κι ο ίδιος, είναι δύσκολο να στοχεύουν σε μεγάλες παραγωγές και σε ισχυρή παρουσία στο λιανικό εμπόριο ενώ την ίδια στιγμή δεν μπορούν να προσφέρουν προϊόν στην τιμή που ζητάνε τα σουπερμάρκετ. «Είμαστε ‘καταδικασμένοι’ να στοχεύουμε και να πείθουμε με την ποιότητα. Σε κάθε περίπτωση όμως, το οινοποιείο μας διαθέτει κρασιά που ξεκινάνε από τα 10 ευρώ και φτάνουν μέχρι τα 30 ευρώ» μας λέει.
Εξάγει στις ΗΠΑ και αναζητείται… παράθυρο για τους δασμούς
«Φοβόμαστε τις εξελίξεις καθώς έχουμε πωλήσεις στις ΗΠΑ αλλά ήδη αντιμετωπίσαμε προβλήματα από την προηγούμενη περίοδο εξαιτίας της οικονομικής κατάστασης που επικρατούσε εκεί. Αυτό εκμεταλλεύτηκε ο Τραμπ. Δεν ψηφίστηκε επειδή θέλουν να έχουν έναν ‘τρελό’ στην Προεδρεία αλλά ήταν ο μόνος που παραδέχτηκε ότι η οικονομία έχει πρόβλημα και ο ίδιος έχει λύσει γι’ αυτό. Μπορεί εδώ στην Ελλάδα τα media να εξωράισαν τη θητεία των Δημοκρατιών, στις ΗΠΑ όμως θεωρούν ότι η οικονομία πήγαινε καλύτερα κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ. Θυμάμαι ότι δεν μας πείραξε ως χώρα κατά την πρώτη θητεία του, κάτι τέτοιο ίσως γίνει και τώρα, στην περίπτωση μάλιστα που επιβάλλει δασμούς σε άλλες χώρες -γιατί έχει συγκεκριμένη στόχευση- η Ελλάδα ενδέχεται να βρει κάποιο ‘παράθυρο’».
«Ζήσαμε ακραία ξηρασία, αλλά πού να πάμε τα αμπέλια μας;»
Ο βορειοελλαδίτης οινοποιός φαίνεται πως «καίγεται» πρωτίστως για τους υδάτινους πόρους στην Μακεδονία
«Δεν πάει καλά η ελληνική αμπελουργία» μας λέει προβληματισμένος ο Θεόδωρος Γερμάνης κι εξηγεί: «Ο αμπελώνας μειώνεται, οι νέες γενιές δεν μπαίνουν στο επάγγελμα, οι συνθήκες εργασίας είναι δύσκολες και η αγορά του κρασιού έχει γίνει πολύ ανταγωνιστική. Αν εμείς είχαμε προσανατολιστεί σε φθηνό κρασί, πιστεύω ότι δεν θα τα καταφέρναμε, θα μας έτρωγε η αγορά». Δεν έχει αμφιβολία όταν ισχυρίζεται πως « Η πολιτεία δεν βοηθάει, η αγροτική πολιτική στην Ελλάδα δεν αυτή που χρειαζόμαστε».
Ο βορειοελλαδίτης οινοποιός φαίνεται πως ‘καίγεται’ πρωτίστως για τους υδάτινους πόρους στην Μακεδονία. «Πρέπει να παρθούν μέτρα για το νερό. Μπορεί στις πόλεις να μην γίνεται αντιληπτό το πρόβλημα, αυτή τη στιγμή όμως ξεραίνονται δάση και καταστρέφονται καλλιέργειες. Στην Κρήτη το πρόβλημα είναι έντονο στους ελαιώνες…» μας λέει. Αν και καλλιεργητής σε μια βόρεια ζώνη της χώρας η ανησυχία του είναι μεγάλη. «Είμαστε στη Θεσσαλονίκη, σε μια ζώνη η οποία υποτίθεται πως έχει βροχές, αυτό που ζήσαμε όμως πέρυσι ήταν ακραίο» μας λέει και συμπληρώνει: «Ο κατακλυσμός στην Θεσσαλία μας δείχνει ότι νερά τα οποία θα μοιράζοντας τμηματικά σε διάφορες περιοχές έπεσαν όλα μαζί και χάθηκαν και πολύ φοβάμαι ότι αυτό που ζήσαμε στην Θεσσαλία μπορεί να το ζήσουμε κάποια στιγή στο άμεσο μέλλον στην Μακεδονία. Μπορεί να πλημμυρίσουμε και μετά να περάσει μια πενταετία μέχρι να βρέξει ξανά…»
Μας δίνει το παράδειγμα της Κύπρου η οποία έχει αναπτύξει ένα κοινοτικό σύστημα υδατοδεξαμενών, οι οποίες κρατάνε το νερό για να μην χαθεί στη θάλασσα. «Εδώ η νομοθεσία έχει μείνει στη δεκαετία του 1970. Οι παραγωγοί δεν έχουν το δικαίωμα να πάρουν νερό από όσες φυσικές υδατοδεξαμενές λειτουργούν, καθώς θεωρούν ότι είναι προστατευόμενες περιοχές κι αυτό είναι ένα πρόβλημα που έχουν και οι κτηνοτρόφοι» σχολιάζει.
Το ζήτημα της αλλαγής των καλλιεργειών και της μετατόπισης των αμπελουργιών ζωνών έχει τεθεί διεθνώς όπως και στην Ελλάδα, ο Θεόδωρος Γερμάνης όμως δεν νιώθει ότι αυτή είναι μια λύση που θα αντιμετωπίσει το πρόβλημα των αμπελιών. «Ισχύουν αυτά που ακούγονται για τη μετατόπιση των ζωνών αλλά πόσα αμπέλια μπορεί να δεχτεί ο ορεινός όγκος; Εμείς βρισκόμαστε ήδη στα 500 μέτρα υψόμετρο. Όταν παίρνουμε σε ενάμιση χρόνο 100 χιλιοστά βροχής ενώ θα έπρεπε να πάρω 900, τι ποικιλίες να φυτέψω;» αναρωτιέται ο οινοποιός από τη Θεσσαλονίκη.
Επέκταση και οινοτουρισμός
Το Οινοποιείο Μοσχόπολις βρίσκεται σε ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια και οι υφιστάμενες παραγωγικές εγκαταστάσεις κρίνονται ανεπαρκείς. Η ομάδα του οινοποιείου σχεδιάζει την επέκταση των παραγωγικών εγκαταστάσεων σε διπλανό χώρο. Στόχος δεν είναι τόσο να αυξηθούν οι ποσότητες οίνων καθώς τα αμπέλια του οινοποιείου έχουν μια συγκεκριμένη παραγωγική ικανότητα, αλλά η αναβάθμιση της ποιότητας των παραγωγικών διαδικασιών και η βελτίωση των συνθηκών εργασίας .
Το Οινοποιείο Μοσχόπολις είναι επισκέψιμο και η επέκταση που σχεδιάζεται θα δημιουργήσει έναν νέο χώρο γευσιγνωσίας. Η ομάδα των οινοποιών εστίασε στη δημιουργία ποιοτικών προϊόντων και σήμερα νιώθει ικανή να περάσει σε δραστηριότητες επισκέψιμου οινοποιείου. Κι αυτό δεν είναι εύκολη υπόθεση.
«Είναι σωστή η επιλογή να διαφοροποιήσουμε το τουριστικό προϊόν μας από το συνηθισμένο μοτίβο ήλιος- θάλασσα και να αναβαθμίσουμε τον θεματικό τουρισμό, είναι γνωστό ότι οι μελέτες λένε πως ο οινοτουρισμός έχει μέλλον και μπορεί να προσθέσει αξία στο τουριστικό προϊόν μας» σχολιάζει ο Θεόδωρος Γερμάνης. Αναρωτιέται όμως για τον ρόλο του κράτους. «Τι οφείλει να κάνει το κράτος; Δεν πρέπει να διαθέσει έναν προϋπολογισμό για να βοηθήσει τα οινοποιεία να στήσουν το οινοτουριστικό τμήμα τους; Δεν υπάρχει κάτι τέτοιο αυτή τη στιγμή, δεν υπάρχει σχεδιασμός. Ακούσατε να υπάρχει κάποιος συγκεκριμένος σχεδιασμός για συγκεκριμένο αριθμό επισκέψιμων οινοποιείων σε βάθος π.χ. πενταετίας;» σχολιάζει χαμογελώντας.
Τιμή φιάλης: Ο λόγος στον καταναλωτή
Έχει συμβεί να μπω σε εστιατόριο και να νιώσω έκπληξη με την τιμή που πωλείτο μια φιάλη κρασιού μας. Δεν μπορείς να κάνεις κάτι. Δεν χρειάζεται να κάνουμε εμείς κάτι. Τον λόγο έχει ο καταναλωτής. Το κοινό είναι εκπαιδευμένο και μπορεί να διακρίνει και να πληρώσει την ποιότητα.
Διαχειρίζεται 240 στρέμματα
Το οινοποιείο διαχειρίζεται 240 στρέμματα στα οποία καλλιεργούνται οι ελληνικές ποικιλίες Ασύρτικο, Μαλαγουζιά, Βιδιανό, Ξιμόμαυρο, Μαυροτράγανο αλλά και η γαλλική Syrah. Το οινοποιείο συνεργάζεται και με αμπελουργό στην ορεινή Καστοριά απ’ όπου προμηθεύεται Pinot Noir.
