Σκληρή ανακοίνωση για τις εξελίξεις γύρω από τον ΟΠΕΚΕΠΕ εξέδωσε ο Σύλλογος Γεωπόνων Πρέβεζας, κάνοντας λόγο για ένα «οικονομικό έγκλημα κατάχρησης κοινοτικών ενισχύσεων», που – όπως υποστηρίζει – οργανώθηκε από το κυβερνητικό επιτελείο προς ίδιον πολιτικό και οικονομικό όφελος.
Ο Σύλλογος καταγγέλλει πως η λειτουργία του Οργανισμού εδώ και χρόνια υπονομευόταν συστηματικά, παρά τη διαχείριση περίπου 3 δισ. ευρώ ετησίως για 650.000 δικαιούχους, με σημαντικά ελλείμματα σε προσωπικό, υποδομές, ανεξαρτησία και ελεγκτικούς μηχανισμούς.
Καταρρέον σύστημα χωρίς υποδομές
Η ανακοίνωση αναφέρει ότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ λειτουργούσε από το 2002 χωρίς βασικά εργαλεία, όπως διαχειριστικά σχέδια βόσκησης, κτηματολόγιο, δασολόγιο, αδειοδοτημένες σταβλικές εγκαταστάσεις, διαλειτουργικότητα μεταξύ βάσεων δεδομένων, καθώς και επαρκές προσωπικό. Την τελευταία εξαετία άλλαξαν έξι υπουργοί και πέντε διοικήσεις, με αποτέλεσμα η κατάσταση να επιδεινώνεται.
Όπως τονίζεται, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έθεσε τον Οργανισμό υπό επιτήρηση τον Σεπτέμβριο του 2024, ζητώντας συμμόρφωση με συγκεκριμένα κριτήρια διαπίστευσης, με πρώτο την άμεση πρόσληψη προσωπικού. Παρότι ο ιδρυτικός νόμος προβλέπει υπερτριπλάσιους υπαλλήλους, σήμερα εργάζονται μόλις 520, όταν στη Δανία για 30.000 αιτήσεις υπάρχουν 1.200 υπάλληλοι και στην Πολωνία 11.000 για 1 εκατομμύριο αιτήσεις.
Η κατάρρευση και το «αλισβερίσι»
Σύμφωνα με τους γεωπόνους της Πρέβεζας, η κατάσταση κορυφώθηκε τον Μάιο του 2025, μετά την έφοδο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Αντί για συμμόρφωση, οι αποχωρήσεις υπαλλήλων συνεχίστηκαν μέσω κινητικότητας, ενώ κρίσιμες δημόσιες υπηρεσίες όπως τα κτηνιατρεία έμειναν υποστελεχωμένες. Εάν δεν καλυφθούν τα κενά έως τον Σεπτέμβριο του 2025, η Ελλάδα κινδυνεύει να χάσει τη διαπίστευση του ΟΠΕΚΕΠΕ, δηλαδή να μην μπορεί να καταβάλει κοινοτικές ενισχύσεις.
Η δήλωση των δικαιούχων γίνεται μέσω ιδιωτικών ΚΥΔ σε πληροφοριακό σύστημα που διαχειρίζεται ιδιωτική εταιρεία. Ο Σύλλογος επισημαίνει τις έντονες εσωκομματικές αντιπαραθέσεις και τη «μάχη συμφερόντων» για τον έλεγχο του συστήματος, οι οποίες οδήγησαν στην αποδόμηση του δημόσιου ελεγκτικού χαρακτήρα του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Κυβερνητική αποτυχία ή συνειδητή στρατηγική;
Ο Σύλλογος χαρακτηρίζει «υποκριτικές» τις κυβερνητικές αντιδράσεις, υπενθυμίζοντας ότι ο ίδιος ο πρωθυπουργός δήλωσε πως η κυβέρνηση απέτυχε στη διαχείριση του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Αντίθετα, οι γεωπόνοι υποστηρίζουν ότι η κυβέρνηση πέτυχε:
- να διαλύσει έναν κρίσιμο οργανισμό,
- να δημιουργήσει ανασφάλεια στον αγροτικό κόσμο,
- να υποβαθμίσει τον ρόλο του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης,
- να προκαλέσει ρήγμα μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών γεωτεχνικών,
- να μετατρέψει τον Οργανισμό σε απλό εισπρακτικό μηχανισμό,
- να μειώσει την παραγωγή και τις δηλώσεις ΟΣΔΕ προς όφελος ισχυρών κρατών της ΕΕ,
- να στείλει τους ελέγχους σε ιδιωτικές εταιρείες, διαιωνίζοντας το πελατειακό σύστημα,
- να καταρρακώσει το φρόνημα του προσωπικού που επί χρόνια διασφάλιζε την ομαλή ροή ενισχύσεων χωρίς κοινοτικούς καταλογισμούς.
«Αυτό δεν είναι σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ», αναφέρουν, «αλλά οργανωμένο οικονομικό έγκλημα από το κυβερνητικό επιτελείο».
Αιτήματα για πλήρη ανασυγκρότηση
Ο Σύλλογος καταθέτει σειρά προτάσεων για την επαναλειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ με διαφάνεια και δημόσιο έλεγχο:
- Παραδειγματική τιμωρία των υπευθύνων και επιστροφή των παρανόμως αποκτηθέντων ποσών.
- Διατήρηση του ΟΠΕΚΕΠΕ ως ΝΠΔΔ υπό το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, με ενίσχυση του ελεγκτικού του χαρακτήρα και προσλήψεις.
- Ανάπτυξη δημόσιου πληροφοριακού συστήματος και ολοκλήρωση όλων των αναγκαίων εργαλείων (κτηματολόγιο, βοσκοτόπια, δασολόγιο).
- Επιβολή αυστηρών κυρώσεων στους εξωτερικούς φορείς που αποδεδειγμένα παραπλανούν το κράτος.
- Αναθεώρηση των εθνικών επιλογών της ΚΑΠ σε περίπτωση στρεβλώσεων.
Ορισμός διοίκησης με αξιοκρατικά και διαφανή κριτήρια. - Έγκαιρη έναρξη των δηλώσεων ΟΣΔΕ ώστε να διενεργούνται οι απαραίτητοι έλεγχοι πριν τις πληρωμές.
«Απόστημα δεν είναι ο ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά όσοι τον εκμεταλλεύτηκαν»
Οι γεωπόνοι καταλήγουν με αιχμηρή φράση:
«Απόστημα δεν είναι ο ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά όσοι δημιούργησαν και εκμεταλλεύτηκαν τα νομοθετικά κενά. Αυτό το απόστημα, πότε θα σπάσει;»
