Ανάμεσα στους στόχους της Κομισιόν είναι η εξοικονόμηση κονδυλίων ύψους 215 εκατομμυρίων ευρώ το χρόνο περίπου και στο πλαίσιο της απλούστευσης που έχει εξαγγείλει πρόκειται να γίνει πιο αυστηρός ο κανονισμός στο ΟΣΔΕ όλων των χωρών – μελών της Ε.Ε. προκειμένου να αυξηθεί ο έλεγχος και να μειωθούν οι δικαιούχοι.
Είναι ένα σχέδιο σύμφωνα με το οποίο η Επιτροπή πρότεινε μια ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων απλούστευσης της βασικής νομοθεσίας στην οποία βασίζεται η τρέχουσα ΚΓΠ (2023-2027), ενώ συζητείται και για εφαρμογή στη νέα περίοδο 2028 – 2035.
Πάντως εδώ και χρόνια έχουν τεθεί στο στόχαστρο οι μη κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και ανάμεσα στα νέα μέτρα που θα ληφθούν θα είναι η προαιρετική επιδότησή τους από τα κράτη – μέλη της Ε.Ε., με άμεσο αποτέλεσμα την απένταξη χιλιάδων καλλιεργητών από τη χρηματοδότηση.
Απόσπασμα από τη σχετική ανακοίνωση της Κομισιόν:
«Οι αλλαγές αυτές ακολουθούν τον χάρτη πορείας για την απλούστευση της 14ης Μαΐου 2025 και δείχνουν ότι η Επιτροπή ανταποκρίνεται στις ανάγκες του τομέα και εκπληρώνει τις υποσχέσεις της: μείωση της γραφειοκρατίας, ελάφρυνση του διοικητικού φόρτου για τους γεωργούς και τις εθνικές διοικήσεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, εξοικονόμηση έως και 215 εκατ. ευρώ ετησίως για τους γεωργούς σε όλα τα κράτη μέλη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι γεωργοί θα πρέπει ακόμη και να μειώσουν κατά περίπου 20 % τον χρόνο που δαπανούν για τη διαχείριση της ΚΑΠ, απελευθερώνοντας περισσότερο χρόνο για τη γεωργία παρά για γραφειοκρατία. Η περαιτέρω απλούστευση βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, καθώς η Επιτροπή στρέφει πλέον την προσοχή της στον τομέα της βιολογικής παραγωγής, επανεξετάζοντας τους υφιστάμενους κανόνες και προβαίνοντας σε νομοθετικές προσαρμογές όπως είχε υποσχεθεί.
Τι περιλαμβάνουν αυτές οι εγκριθείσες αλλαγές;
-Υπό το πρίσμα των συνεχιζόμενων πιέσεων της Επιτροπής για περαιτέρω μείωση του φόρτου ελέγχου, ευνοώντας την προσέγγιση παρακολούθησης με τη χρήση ψηφιακών τεχνολογιών, πραγματοποιούνται αλλαγές στο παράγωγο δίκαιο. Όσον αφορά το ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου (ΟΣΔΕ) που χρησιμοποιείται για τη διαχείριση των στρεμματικών ενισχύσεων και των ενισχύσεων για ζώα στο πλαίσιο της ΚΑΠ, η ετήσια αξιολόγηση της ποιότητας των ψηφιακών στοιχείων του, η αίτηση ενίσχυσης με γεωχωρικά στοιχεία (GSA) και το σύστημα παρακολούθησης εκτάσεων (AMS) έχουν απλουστευθεί περαιτέρω, ώστε να μειωθεί ο φόρτος εργασίας για τα κράτη μέλη και να μειωθούν οι επιτόπιες επισκέψεις για τους γεωργούς. Ως εκ τούτου, η αξιολόγηση ποιότητας AMS και GSA, από το 2026, θα καλύπτει μόνο τους όρους επιλεξιμότητας που μπορούν πράγματι να παρακολουθούνται εξ αποστάσεως με τη χρήση κυρίως δορυφορικών δεδομένων του Copernicus. Επιπλέον, τα κράτη μέλη μπορούν πλέον να ομαδοποιούν διορθωτικά μέτρα για το LPIS, τον GSA και το AMS. Αυτό όχι μόνο απλουστεύει τους κανόνες σε επίπεδο ΕΕ, αλλά και μειώνει σημαντικά την ανάγκη για επισκέψεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις με φυσική παρουσία.-Οι γεωργοί δεν θα υποχρεούνται πλέον να καταγράφουν τη χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στο σύστημα γεωχωρικών εφαρμογών (GSA). Με την αλλαγή αυτή αποφεύγεται η διπλή υποβολή εκθέσεων, με παράλληλη διατήρηση των αρχικών στόχων πολιτικής. Η απλούστευση αυτή αναμένεται να μειώσει τον φόρτο για τους γεωργούς όσον αφορά τον χρόνο που δαπανούν για την εκτέλεση αυτού του καθήκοντος και να επιτρέψει να δαπανηθεί περισσότερος χρόνος για τη διαχείριση των γεωργικών εκμεταλλεύσεων. Ωστόσο, πρέπει να υπενθυμιστεί ότι η γενική απαίτηση τήρησης αρχείων για τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα είναι αναγκαία, όπως ορίζεται στον κανονισμό σχετικά με τη διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στην αγορά.-Οι κανόνες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη μέλη ελέγχουν ορισμένες συναλλαγές που σχετίζονται με την ΚΑΠ έχουν απλουστευθεί, ενώ παράλληλα δίνεται μεγαλύτερη σημασία σε μια ολοκληρωμένη ανάλυση κινδύνου που καλύπτει όλα τα μέτρα κατά την επιλογή των επιχειρήσεων προς έλεγχο, η νέα προσέγγιση παρέχει στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία για την απλούστευση των διαδικασιών και τη μείωση του διοικητικού φόρτου.-Διάφορες αλλαγές μειώνουν την πολυπλοκότητα για τις οργανώσεις παραγωγών, ιδίως εκείνες που δραστηριοποιούνται διασυνοριακά:
- Η έγκριση των διακρατικών οργανώσεων παραγωγών θα πραγματοποιείται πλέον στη χώρα στην οποία εδρεύουν, αποφεύγοντας τις αλληλεπικαλυπτόμενες διαδικασίες
- Λιγότεροι αυστηροί κανόνες για τις αποσύρσεις από την αγορά (για παράδειγμα στον τομέα των οπωροκηπευτικών)
- Απλούστερα πρότυπα εμπορίας για τα αποσυρόμενα προϊόντα
- Ευκολότεροι κανόνες για την καλλιέργεια κάνναβης, συμπεριλαμβανομένων λιγότερων ελέγχων και μεγαλύτερης ευελιξίας για νέες ποικιλίες.
-Παρέχεται μεγαλύτερη ευελιξία στα κράτη μέλη όσον αφορά την τροποποίηση των στρατηγικών τους σχεδίων για την ΚΓΠ. Αυτό θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να ανταποκριθούν καλύτερα στις προκύπτουσες ανάγκες του γεωργικού τομέα.-Σύμφωνα με τη δέσμευση της Επιτροπής να μειώσει τις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων, η ετήσια έκθεση επιδόσεων έχει επίσης απλουστευθεί και θα επικεντρωθεί μόνο στην ανάγκη γνώσης των δεδομένων, μειώνοντας την αλληλεπικάλυψη στην υποβολή εκθέσεων.
Συνολικά, οι αλλαγές αυτές θα έχουν απτό αντίκτυπο τόσο για τους γεωργούς όσο και για τις εθνικές διοικήσεις. Θα οδηγήσουν σε λιγότερους, πιο στοχευμένους και αποτελεσματικούς ελέγχους και επιθεωρήσεις στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις, μειώνοντας τις διαταραχές και τον διοικητικό φόρτο για τους γεωργούς. Οι εθνικές διοικήσεις θα επωφεληθούν επίσης από μεγαλύτερη ευελιξία και χαμηλότερο κόστος, μεταξύ άλλων αποφεύγοντας την ανάγκη για ενίοτε δαπανηρά νέα συστήματα ΤΠ.
Ιστορικό
Στις 14 Μαΐου 2025 η Επιτροπή πρότεινε μια ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων απλούστευσης της βασικής νομοθεσίας στην οποία βασίζεται η τρέχουσα ΚΓΠ (2023-2027), δηλαδή το στρατηγικό σχέδιο της ΚΓΠ και τους οριζόντιους κανονισμούς. Η δέσμη αυτή παραδόθηκε στους ακόλουθους τομείς:
i) απλούστευση και εξορθολογισμός των απαιτήσεων στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις για την καλύτερη προσαρμογή σε διαφορετικές καταστάσεις και σε διάφορες γεωργικές πρακτικές·
ii) εξορθολογισμός της στήριξης για τις μικρότερες και μεσαίες γεωργικές εκμεταλλεύσεις·
iii) την παροχή μέτρων που μπορούν να συμβάλουν στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας· και
iv) αύξηση της ευελιξίας των κρατών μελών όσον αφορά τη διαχείριση των στρατηγικών σχεδίων της ΚΓΠ (σχέδια της ΚΓΠ). Με τροποποιήσεις, η πρόταση εγκρίθηκε από τους συννομοθέτες και στη συνέχεια δημοσιεύθηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2025».
