Μιλά στον «Ε.Α.» ο γενικός διευθυντής Χρήστος Σταμάτης για την πορεία της προσπάθειας και το μέλλον
Με έτος ίδρυσης το 2011, ο Συνεταιρισμός Στέβιας στη Λαμία είναι ο νεότερος συνεταιρισμός στέβιας στην Ευρώπη.
- Του Γιάννη Μουρατίδη
Για την πορεία του και το μέλλον συζητήσαμε με τον γενικό διευθυντή Χρήστο Σταμάτη.
Πρωτοπορήσατε στη στέβια. Σας ωφέλησε αυτό;
Η πρωτιά μάς έδωσε φήμη, αλλά παράλληλα μας ανάγκασε να επιλύσουμε προβλήματα που υπάρχουν σε κάθε νέο εγχείρημα. Σημαντικό στοιχείο σε έναν συνεταιρισμό είναι η άμιλλα. Οπότε, αυτό που είδαμε είναι ότι κάποιοι παραγωγοί δεν μπόρεσαν να λειτουργήσουν σε αυτό το περιβάλλον και απομακρύνθηκαν. Για παράδειγμα, είχαμε συμφωνήσει ότι για να δημιουργήσουμε υπεραξία θα πρέπει να έχουμε αναμονή μέχρι και 8 μήνες μετά τη συγκομιδή για να πληρωθούμε από τους πελάτες. Σε κάποιους παραγωγούς δεν άρεσε αυτή η αναμονή.
Πώς μεγαλώσατε από την ίδρυσή σας μέχρι σήμερα;
Στη Λαμία, όπου ξεκίνησε ο συνεταιρισμός, είμαστε πλέον 40 μέλη. Ιδρύσαμε όμως και τον Συνεταιρισμό Στέβιας στη Θράκη, ο οποίος αριθμεί ήδη πάνω από 70 μέλη. Στη Λαμία έχουμε καλλιεργήσιμες εκτάσεις περίπου 150 στρεμμάτων – τα ίδια περίπου καλλιεργούμε στη Θράκη και υπάρχουν και τρεις παραγωγοί στη Λάρισα. Η παραγωγή μας μεγαλώνει με ρυθμό 5% έως 7% ετησίως. Για παράδειγμα, η φετινή παραγωγή στη Λαμία ήταν περίπου 7 τόνοι, γιατί ήταν η πρώτη χρονιά ύστερα από μεταφυτεύσεις. Στη Θράκη, η παραγωγή ήταν περίπου διπλάσια και η Λάρισα μας έδωσε περίπου 2 τόνους. Να πούμε εδώ ότι η τιμή ανά κιλό στέβιας με συμβατική καλλιέργεια είναι ανάμεσα στα 3 με 4 ευρώ, ενώ για τη βιολογική είναι κοντά στα 6 ευρώ.
Ποια ήταν τα ορόσημα της πορείας σας;
Το πρώτο σημαντικό βήμα ήταν η συνεργασία μας με τη γαλλική εταιρία με την οποία κάναμε την εκχύλιση των φύλλων στέβιας. Στη συνέχεια ήρθε ο νέος συνεταιρισμός στη Θράκη και το τελευταίο ορόσημο ήταν η κατασκευή του εργοστασίου μας, το οποίο είναι ιδιόκτητο και θα μας δώσει τη δυνατότητα να κάνουμε την εκχύλιση της παραγωγής και να τυποποιούμε μεγαλύτερη ποσότητα προϊόντος. Προσωρινά, μόλις το 10% με 15% της παραγωγής πωλείται συσκευασμένο, ενώ το 80% εξάγεται σε Αγγλία, Γαλλία και Ολλανδία.
Η στέβια είναι ανθεκτική στην κλιματική αλλαγή;
Δεν υπάρχει κανένα φυτό που να είναι ακόμα προσαρμοσμένο στις κλιματικές αλλαγές που βιώνουμε. Ωστόσο, ο τρόπος που έχουμε επιλέξει να διαχειριζόμαστε το πότισμα των καλλιεργειών μάς δίνει τη δυνατότητα με μικρότερη κατανάλωση πόρων να πετυχαίνουμε το αποτέλεσμα που θέλουμε στην παραγωγή. Μην ξεχνάτε ότι εμείς εδώ είτε καιγόμαστε είτε πνιγόμαστε.
Η εξάπλωση του διαβήτη ευνοεί το προϊόν
Σε περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ διαμορφώθηκαν οι πωλήσεις στέβιας παγκοσμίως και η ανάπτυξη αναμένεται να συνεχιστεί με ρυθμό 9,7% ετησίως μέχρι το 2030. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, πάνω από μισό δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο είναι διαβητικοί, και ο αριθμός αυτός αναμένεται να φτάσει τα 1,2 δισεκατομμύρια μέχρι το 2050. Η στέβια, με την υποστήριξη επιστημονικών μελετών, θεωρείται πλέον ένα φυσικό γλυκαντικό ασφαλές για άτομα με διαβήτη, και έτσι αυξάνεται διαρκώς ο αριθμός των βιομηχανιών τροφίμων που τη χρησιμοποιούν στα προϊόντα τους.
Αλλάζει τις συνταγές
Ενας λόγος που η στέβια δεν είναι ακόμα τόσο διαδεδομένη είναι η αλλαγή που χρειάζεται να γίνει σε συνταγές, προκειμένου το αποτέλεσμα να είναι αυτό που έχει συνηθίσει μέχρι τώρα ο πελάτης με την απλή ζάχαρη. Η πιο απλή χρήση στέβιας, όπως η προσθήκη σε ροφήματα, δυσκολεύει τον barista να βρει την αναλογία που αντιστοιχεί στο «μέτριο» ή στο «γλυκό». Πόσο μάλλον δύσκολες συνταγές γλυκών, στις οποίες η ζάχαρη αναλαμβάνει και τον ρόλο του συνδέσμου υλικών. Οταν, για παράδειγμα, μια συνταγή ζητά μια γεμάτη κούπα καφέ, και αυτή μπορεί να αντικατασταθεί από πέντε μικρές κουταλιές στέβιας, ακόμα και ο όγκος του υλικού αλλάζει.
