Στο στόχαστρο των διεθνών μέσων ενημέρωσης έχουν μπει για τα καλά οι Ελληνες αγρότες. Μετά το σκάνδαλο με τον ΟΠΕΚΕΠΕ ρεπορτάζ του Reuters κάνει λόγο για παράνομα φυτοφάρμακα στην Ελλάδα, τα οποία είναι πιο «δραστικά» και πωλούνται φθηνότερα στη μαύρη αγορά. Μάλιστα, επισημαίνεται ότι η χρήση τους στην Ελλάδα αυξάνεται.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, επικίνδυνα φυτοφάρμακα εισάγονται παράνομα στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες σε όλο και μεγαλύτερες ποσότητες, διαπιστώνει ρεπορτάζ του πρακτορείου Reuters, ένα φαινόμενο που απειλεί τη βιοποικιλότητα και δυνητικά την ανθρώπινη υγεία.
Με το κόστος των εντομοκτόνων, των ζιζανιοκτόνων, των μυκητοκτόνων και άλλων φυτοφαρμάκων να αυξάνεται, πολλοί αγρότες στρέφονται σε μια φθηνότερη εναλλακτική: υγρά σε πλαστικά μπουκάλια χωρίς ετικέτες που φέρνουν λαθρέμποροι διά ξηράς και διά θαλάσσης.
Πιο αποτελεσματικά
Τα προϊόντα αυτά είναι πιο αποτελεσματικά από τα νόμιμα σκευάσματα, δήλωσαν περισσότεροι από δέκα αγρότες στη Θεσσαλία. Είναι, όμως, επικίνδυνα, αφού εργαστηριακές αναλύσεις που κοινοποιήθηκαν στο Reuters δείχνουν ότι τα μπουκάλια περιέχουν φυτοφάρμακα που έχουν απαγορευτεί εδώ και χρόνια στην Ε.Ε.
Τουλάχιστον το 14% των φυτοφαρμάκων που χρησιμοποιούνται σήμερα στην Ε.Ε. είναι παράνομο, έναντι περίπου 10% το 2015, όπως δείχνουν δεδομένα της Ενωσης.
Σε ορισμένες περιοχές της Ελλάδας το ποσοστό εκτοξεύεται στο 25%, ανέφερε ο Ελληνικός Σύνδεσμος Φυτοπροστασίας (ΕΣΥΦ), ο οποίος εκπροσωπεί τις εταιρίες φυτοφαρμάκων.
Ποσότητα-ρεκόρ 2.040 κατασχέθηκε στην Ευρώπη το 2022, το τελευταίο έτος για το οποίο διαθέτει η Europol, τέσσερις φορές περισσότερο από ό,τι το 2019.
Δεδομένου ότι το λαθρεμπόριο συχνά δεν γίνεται αντιληπτό, οι πραγματικές διαστάσεις του προβλήματος πρέπει να είναι πολύ μεγαλύτερες από ό,τι δείχνουν τα επίσημα στοιχεία, ανέφεραν αρμόδιες Αρχές στην Ελλάδα, στη Γαλλία, στη Γερμανία και την Ισπανία.
Για το θέμα μίλησε και ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας, ο οποίος διαβεβαίωσε ότι η Ελλάδα εργάζεται για την προστασία της δημόσιας υγείας, την υποστήριξη των αγροτών και την προώθηση ασφαλών και νόμιμων γεωργικών πρακτικών.
«Η μάχη κατά της παρανομίας αποτελεί προτεραιότητα για εμάς» δήλωσε.
Οι τιμές στη μαύρη αγορά
Σύμφωνα με τους καλλιεργητές, τα φυτοφάρμακα αντιστοιχούν έως και στο 50% του κόστους.. Ενα λίτρο ενός δημοφιλούς νόμιμου εντομοκτόνου κοστίζει έως και 380 ευρώ, ενώ οι παράνομες εναλλακτικές λύσεις πωλούνται στη μαύρη αγορά για 200-230 ευρώ, όπως ανέφεραν.
Οι υψηλές τιμές απειλούν την αγροτική οικονομία του θεσσαλικού κάμπου, που παράγει μήλα, αμύγδαλα, σιτηρά και βαμβάκι. Οπωρώνες της περιοχής εγκαταλείπονται καθώς ο πληθυσμός αναζητά αλλού εργασία.
Μάλιστα, στο σχετικό δημοσίευμα φιλοξενούνται δηλώσεις του αγρότη Γιώργου Ζεϊκού, μηλοπαραγωγού τέταρτης γενιάς στο χωριό της Αγιάς, ο οποίος τονίζει: «Είναι άλλο να παραβεί κανείς τον νόμο για το κέρδος και άλλο να το κάνει απλώς για να επιζήσει.
Ο Ζεϊκός δήλωσε ότι ο ίδιος έχει αρνηθεί προτάσεις να προμηθευτεί παράνομα σκευάσματα, είπε όμως ότι οι αγρότες σε έξι γειτονικά χωριά τα έχουν δοκιμάσει.
Ενα άλλο κίνητρο είναι η υψηλή αποτελεσματικότητα των παλαιότερων, παράνομων φυτοφαρμάκων. Αγρότες στο χωριό της Μεταμόρφωσης που παράγουν βαμβάκι θυμούνται ότι τα παλιά φάρμακα ήταν τόσο δραστικά ώστε ούτε τα πουλιά δεν πετούσαν πάνω από τα χωράφια μετά τον ψεκασμό. Σήμερα απαιτούνται δύο εφαρμογές με διπλάσια από τη συνιστώμενη δόση.
Τα παράνομα προϊόντα είτε φτάνουν μέσω Βουλγαρίας κρυμμένα σε ελαστικά αυτοκινήτων ή μεταφέρονται με τις βάρκες των διακινητών που μεταφέρουν μετανάστες από την Τουρκία, ανέφεραν αγρότες και αξιωματούχοι.
Και από Βουλγαρία
Σε ένα χωριό της Θεσσαλίας ένας καλλιεργητής αμυγδάλων παραδέχτηκε ότι κάποια στιγμή είχε φέρει οδικώς από τη Βουλγαρία πέντε κούτες παράνομων προϊόντων για τον ίδιο και τους γείτονές του. Σε ένα άλλο χωριό ένας γεωργός είπε ότι οι ντόπιοι δίνουν τις παραγγελίες τους σε έναν μεσάζοντα, γνωστό ως ο «Βούλγαρος».
Οι γεωργοί πληρώνουν μετρητά, ψεκάζουν τα χωράφια τους τη νύχτα και καίνε τα άδεια δοχεία για να καλύψουν τα ίχνη τους.
Στη Βουλγαρία, πάντως, η Υπηρεσία Ασφάλειας Τροφίμων ανέφερε ότι από τον Οκτώβριο έχει ενισχύσει τους ελέγχους για την πάταξη του λαθρεμπορίου.
Ολο και περισσότερο το λαθρεμπόριο μιμείται τις πρακτικές του οργανωμένου εγκλήματος, δήλωσε ανώτερος Ελληνας αξιωματούχος, που ζήτησε να παραμείνει ανώνυμος, με τις εργασίες να καταμερίζονται μεταξύ εισαγωγής, διανομής και αποθήκευσης.
