Η 2024/25 σεζόν κατέρριψε στις ΗΠΑ κάθε προηγούμενη επίδοση και το ψυχολογικό φράγμα των 400 χιλ. τόνων με το ενδιαφέρον να στρέφεται αν η ανοδική τάση θα συνεχίσει και φέτος.
Η αγορά των ΗΠΑ, πρώτη σε μέγεθος εκτός Μεσογείου, δηλαδή 3η πίσω από Ισπανία και Ιταλία, αποτελεί την κινητήρια δύναμη, την «ατμομηχανή» του παγκόσμιου εμπορίου, «βαρόμετρο» των πωλήσεων ελαιολάδου. Τα φρέσκα στατιστικά στοιχεία που έδωσε μόλις σήμερα (χτες) στη δημοσιότητα το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιοκομίας (IOC), είναι όχι μόνο αποκαλυπτικά αλλά και απολύτως ενθαρρυντικά. Οι εισαγωγές ελαιολάδων στις ΗΠΑ έχουν επανακάμψει και το πλήρες δωδεκάμηνο της εμπορικής περιόδου 2024/25 με άνοδο 20,6% έσπασαν το φράγμα των 400 χιλιάδων τόνων, 437.309 για την ακρίβεια!
Σε σύγκριση με την αμέσως προηγούμενη καμπάνια 2023/24 πρωταθλήτρια ποσοστιαίας αύξησης με +40% είναι η Ελλάδα. Το ευχάριστο αυτό νέο μένει να αποδείξει τη μελλοντική του προοπτική αρκεί να συνεχίσει και την τρέχουσα περίοδο 2025/26. Μην παραβλέπουμε πως η μεγάλη ποσοστιαία άνοδος οφείλεται και στις πολύ χαμηλές ποσότητες, μόλις 9.704 τόνους της 2023/24. Στην παγκόσμια κατάταξη η Ελλάδα ξεπέρασε πέρσι την Αργεντινή και βρίσκεται στην 5η θέση. Ωστόσο, ο μέσος όρος της εξαετίας φέρνει τις ελληνικές εξαγωγές με 12.356 τόνους στην 6η θέση, πίσω από την Αργεντινή με την οποία φαίνεται πως πάμε «στήθος με στήθος».
Η παγκόσμια κατάταξη στα μερίδια αγοράς, τον πιό αντικειμενικό δείκτη μέτρησης, διαμορφώθηκε ως εξής.
Πίνακας 1. Ποσότητες (σε τόνους) και μερίδια αγοράς (σε %) στην αγορά των ΗΠΑ την εμπορική περίοδο 2024/25.
| χώρα προέλευσης | ποσότητα (τόνοι) | μερίδιο αγοράς (%) |
| Ισπανία | 154.296 | 35,3 |
| Ιταλία | 134.904 | 30,8 |
| Τυνησία | 75.122 | 17,2 |
| Τουρκία | 23.166 | 5,3 |
| Ελλάδα | 13.591 | 3,1 |
| Αργεντινή | 10.777 | 2,5 |
Από τη στιγμή που προσδιορίστηκε για όλες τις χώρες στο 10% ο δασμός για εξαγωγές στις ΗΠΑ και για όσο τουλάχιστον δεν ανατρέπονται οι ισορροπίες, θα πρέπει να θεωρήσουμε ότι η παραπάνω κατάταξη δεν θα αλλάξει εκτός αν συμβούν άλλες συνταρακτικές εξελίξεις.
Τα πλήρη αναλυτικά στοιχεία του IOC έχουν ως εξής:
Πίνακας 2. Ποσότητες (σε τόνους) και μερίδια αγοράς (σε %) στην αγορά των ΗΠΑ την εξαετία 2019/20 – 2024/25.
Το καλό με τα καλά στατιστικά στοιχεία είναι ότι μας προσφέρουν μια πολύ καλή εικόνα, μια ακτινογραφία της αγοράς. Ας τη δούμε.
- Συντριπτική υπεροχή των παρθένων με 337.266 τόνους (77,1%) έναντι μόνο 100.044 τόνων (22,9%) του «ελαιολάδου / μίγματος παρθένου με ραφινέ / ραφινέ / κουπέ».
- Μεγάλη υπεροχή των μικρών συσκευασιών (τα αμερικάνικα τελωνεία μετράνε με όριο τα 18 κιλά) με 63,3% (276.914 τόνους) έναντι 36,7% (160.396 τόνους) των μεγάλων συσκευασιών / χύμα. Θυμίζουμε ότι πολλές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις έχουν ανοίξει εργοστάσια στις ΗΠΑ όπου εκεί συσκευάζουν τα ελαιόλαδα που αποστέλονται χύμα μειώνοντας έτσι φόρους και δασμούς.
- Επιπλέον των ελαιολάδων εισάγονται και 21.648 τόνοι πυρηνελαίων ανεβάζοντας το συνολικό λογαριασμό στους 458.958 τόνους. Η βασική προέλευση είναι η Ισπανία (53,2%), ακολουθεί η Ιταλία (15,3%) και η Ελλάδα περιορίζεται στο 1,3% μια και ο κύριος όγκος των εξαγωγών της είναι χύμα μπρούτο προς Ισπανία και Ιταλία με διπλή απώλεια προστιθέμενης αξίας.
- Ισπανία. Ναι μεν υπερτερούν τα (έξτρα και βρώσιμα) παρθένα με αναλογία 57,9%, όμως τα κουπέ/ραφινέ έχουν πολύ ισχυρή συμμετοχή με 42,1%. Κάτι ανάλογο συμβαίνει και με τις μικρές συσκευασίες, οι οποίες υπερτερούν μεν με 67,2% αλλά σημαντική παρουσία έχουν και οι άνω των 18 κιλών με 32,8%.
- Ιταλία. Διαφορετική εικόνα από της Ισπανίας. Πολύ πιο έντονη η συμμετοχή των (έξτρα και βρώσιμων) παρθένων με μερίδιο 82,0% (110.659 τόνους), ξεπερνώντας δηλαδή την Ισπανία, και πολύ περιορισμένη την αναλογία των κουπέ / ραφινέ με 18,0% (24.245 τόνους). Επίσης είναι σχεδόν απόλυτη η επικράτηση των μικρών συσκευασιών με μερίδιο 95,6% έναντι μόνο 4,4% των άνω των 18 κιλών.
- Άρα, από τις παραπάνω §§ 4 και 5 μπορούμε να πούμε πως η Ισπανία υπερτερεί στις ποσότητες ενώ η Ιταλία στην προστιθέμενη αξία.
- Τυνησία. Η τρίτη σε δύναμη εξαγωγέας μοιάζει στο ιταλικό μοντέλο σε ότι αφορά την ακόμη πιο ισχυρή συμμετοχή των (έξτρα και βρώσιμων) παρθένων με μερίδιο 91,8%. Σε ότι αφορά τις συσκευασίες πλησιάζει το ισπανικό μοντέλο και μάλιστα οι μεγάλες συσκευασίες / χύμα υπερτερούν με 61,9% έναντι 38,9% (28.630 τόνοι) των μικρών συσκευασιών.
- Ελλάδα. Όπως ήταν αναμενόμενο τα (έξτρα και βρώσιμα) παρθένα επικρατούν απολύτως με μερίδιο 83% (11.277 τόνους) και τα κουπέ/ραφινέ το υπόλοιπο 17% (2.314 τόνους). Η άποψη ότι εξάγουμε μόνο τυποποιημένο διαψεύδεται καθώς οι μικρές συσκευασίες μέχρι 18 κιλά ανέρχονται στους 10.385 τόνους, δηλαδή το 76,4%, ενώ ένα αξιοπρόσεκτο 23,6% (3.206 τόνοι) εξάγεται σε μεγάλες συσκευασίες.
Τα αποτελέσματα της περσινής 2024/25 έχουν καταγραφεί στις στατιστικές των τελωνείων και στα λογιστήρια των εταιρειών. Ήδη το ενδιαφέρον έχει στραφεί στη φετινή χρονιά 2025/26, αν η άνοδος θα συνεχιστεί. Υπάρχει ένας σκεπτικισμός όχι μόνο λόγω του πολέμου στο Ιράν και τυχόν επιπτώσεών του αλλά και των συγκυριακά αυξημένων εξαγωγών που πραγματοποιήθηκαν το 2025 για να προλάβουν τους δασμούς Τραμπ.
ΠΗΓΗ: olivenews.gr
