«Παρά τις διακρατικές συμφωνίες με χώρες όπως η Αίγυπτος ή η Ινδία και τη δραστηριοποίηση ιδιωτικών εταιριών, η κατάσταση παραμένει δύσκολη λόγω και της γραφειοκρατίας»
ΤΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΚΑΤΣΑΒΟΥ
Οπως συμβαίνει και σε όλες τις περιοχές της χώρας, η έλλειψη εργατών καθορίζει και θα καθορίσει αύριο το μέλλον της πρωτογενούς παραγωγής και στην περιοχή της Θήβας, η οποία έχει και το πλεονέκτημα ότι είναι κοντά στην Αθήνα και οι παραγωγοί της έχουν τη δυνατότητα της εύκολης πρόσβασης στις αγορές.
Παρά τις διακρατικές συμφωνίες με χώρες όπως η Αίγυπτος ή η Ινδία και τη δραστηριοποίηση και ιδιωτικών εταιριών «στη μετάκληση ξένων εργατών», η κατάσταση παραμένει δύσκολη λόγω και της γραφειοκρατίας. Οπως σημειώνει ο κ. Κατσάρας, «οι ντόπιοι πλέον δεν πάνε καθόλου στα χωράφια. Το μεγάλο μας πρόβλημα είναι ότι θέλουμε να τους ασφαλίζουμε, να φαίνονται δηλαδή τα πάντα με διαφάνεια. Η απουσία εγγράφων μάς δυσκολεύει πολύ και πολλές φορές οι αγρότες δεν μπορούν να προσλάβουν προσωπικό, εκτός αν υπάρχει μεγάλη ανάγκη». Σύμφωνα με τον έμπειρο γεωπόνο, στην περιοχή του Καπαρελλίου οι περισσότεροι εργάτες γης προέρχονται από την Αλβανία και το Πακιστάν, ωστόσο η έλλειψη χεριών προκαλεί αύξηση στο μισθολογικό κόστος.
Τα χρέη των παραγωγών
Ανεξάρτητα από το θέμα των εργατών γης, το οποίο άλλωστε απασχολεί όλες τις χώρες της Ε.Ε., μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής είναι οι πιστώσεις συνολικά προς τον κλάδο στον οποίο δραστηριοποιείται ο κ. Κατσάρας. Οπως αναφέρει, «τα χρέη των παραγωγών τα τελευταία χρόνια, ειδικά μετά και τις καθυστερήσεις στις πληρωμές, έχουν διογκωθεί. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα που απασχολούν τον κλάδο. Οι πιστώσεις είναι ένα αναγκαίο κακό, αφού το τραπεζικό σύστημα δεν πιστώνει τους παραγωγούς. Οταν δεν υπάρχει τράπεζα να διευκολύνει τον αγρότη, αναγκάζονται οι εταιρίες να διευκολύνουν τους καλλιεργητές προκειμένου κιόλας η σχέση εμπιστοσύνης να συνεχίσει να υπάρχει».
Η Κάρτα Αγρότη δεν λειτούργησε τη σεζόν 2025-2026, δυσκολεύοντας παραπάνω τους παραγωγούς, αφού η έλλειψη ρευστότητας είναι μεγάλη. Πλέον, αναμένεται να ξεκινήσει μετά την έναρξη του νέου ΟΣΔΕ 2026 και αφού έχουν οριστικοποιηθεί ορισμένες αιτήσεις.
Μέσα σε όλο αυτό το αρνητικό κλίμα, σύμφωνα με τον κ. Κατσάρα, «οι γεωργοί της περιοχής δεν περιμένουν πλέον την επιδότηση για να ζήσουν. Προκειμένου να συνεχίσουν να ασχολούνται με τον πρωτογενή τομέα, που είναι συνυφασμένος με την περιοχή, αποφάσισαν να προχωρήσουν από μόνοι τους με δυναμικές καλλιέργειες και προσπαθούν να φέρουν την καινοτομία στον κλάδο. Αυτοί δεν περιμένουν να ζήσουν από την επιδότηση, δεν “παίζει” αυτό. Αλλωστε οι περισσότεροι από αυτούς ασχολούνται με κηπευτικά ή άλλες καλλιέργειες οι οποίες ναι μεν δεν έχουν επιδοτήσεις, ωστόσο είναι και εκείνες που πάνε μπροστά την αγροτική οικονομία».
Κυριαρχεί η τεχνολογία
Σε μια εποχή που η ΑΙ καθορίζει πλέον σε μεγάλο βαθμό το μέλλον και στον αγροτικό τομέα η τεχνολογία παίζει κυρίαρχο ρόλο. «Η καινοτομία πάντα φέρνει εξέλιξη, και μάλιστα ζούμε σε μια εποχή που οι προκλήσεις είναι τεράστιες, και η τεχνολογία μπορεί να σταθεί αρωγός στον πρωτογενή τομέα, καθώς βελτιώνονται η πρόβλεψη αλλά και το κομμάτι του προσανατολισμού και των συμβουλών». Ωστόσο, όπως τονίζει ο έμπειρος γεωπόνος, το μεγάλο κόστος είναι αποτρεπτικό για έναν αγρότη που θέλει να κάνει κάτι καινούργιο βασιζόμενος στα επιτεύγματα της εποχής.
Σήμερα υπάρχουν τρακτέρ τα οποία σου δείχνουν πού μπορείς να καλλιεργήσεις ή σε κατευθύνουν πού να επιμείνεις και πού να σταματήσεις να προσπαθείς. Αλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα drones, που μπορούν να κάνουν διάγνωση για ασθένειες, να καταγράψουν ποιο έντομο προσβάλλει ή μπορεί να προσβάλει μια καλλιέργεια, να ψεκάσουν με ακρίβεια και ό,τι άλλο μπορεί να απλουστεύσει τη ζωή του αγρότη, δημιουργώντας μια βάση δεδομένων προς μελέτη από τους γεωπόνους. Στο Καπαρέλλι, αν και υπάρχουν πολλά στρέμματα με κηπευτικά, θα ήταν πολύ χρήσιμη η χρήση των drones, όμως δεν υπάρχει η ανάλογη ενημέρωση των αγροτών, ειδικά αυτών που θέλουν να περάσουν στη νέα εποχή.
Να γίνονται καμπάνιες ενημέρωσης
Οπως τονίζει ο κ. Κατσάρας, είναι ανάγκη να υπάρξουν ενημερωτικές καμπάνιες για το ζήτημα, και μάλιστα πιστεύει πως η ήπια προσαρμογή των σύγχρονων τεχνολογικών επιτευγμάτων στον πρωτογενή τομέα θα μπορούσε να ωφελήσει τον παραγωγό, αρκεί το κόστος να μειώνεται και όχι να αυξάνεται.
«Η Dekagro είναι η ναυαρχίδα του καταστήματος»
«Πέρα από την καινοτομία που φέρνει με τα υγρά και υδατοδιαλυτά λιπάσματα, το μεγαλύτερο πλεονέκτημα είναι η ανθρώπινη προσέγγιση εκ μέρους της εταιρίας»
Ο Βασίλης Κατσάρας χαρακτήρισε τη Dekagro ναυαρχίδα του καταστήματός του, καθώς, όπως είπε, είναι ο βασικός προμηθευτής λιπασμάτων. «Η πορεία μας είναι σταθερή εδώ και πολλά χρόνια και ενισχύεται ακόμη περισσότερο με τη συνεχή εξέλιξη των προϊόντων».
Ειδικά γι’ αυτή την εξέλιξη ο κ. Κατσάρας αναφέρει: «Πέρα από την καινοτομία που φέρνει με τα υγρά και υδατοδιαλυτά λιπάσματα, το μεγαλύτερο πλεονέκτημα είναι η ανθρώπινη προσέγγιση εκ μέρους της εταιρίας. Η Dekagro γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα ότι ο παραγωγός, για να συνεχίζει να καλλιεργεί, πρέπει να έχει καλές αποδόσεις. Ο,τι πρόβλημα έχουμε απευθυνόμαστε αμέσως στους συνεργάτες μας και μπορούμε να πούμε πως λύνονται τα πάντα απλά και γρήγορα. Αυτό είναι ένα πλεονέκτημα για μας. Οσον αφορά την ποιότητα και την ποικιλία των προϊόντων, πρόκειται για μια εταιρεία που μπορεί να στηρίξει όλο το κομμάτι της θρέψης. Ας μην ξεχνάμε ότι πρόκειται για μια ελληνική επιχείρηση, γιατί και αυτό είναι σημαντικό».
Από την πρώτη στιγμή της συνεργασίας των δύο πλευρών ο κ. Κατσάρας, και ως γεωπόνος, έχει διαπιστώσει ότι οι αγρότες βλέπουν βελτίωση στην απόδοση των καλλιεργειών τους, ενώ υπογραμμίζει πως τόσο ο ίδιος όσο και οι γεωπόνοι της Dekagro στέκονται δίπλα στους παραγωγούς με συμβουλές προκειμένου να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα. Για τον σκοπό αυτό γίνονται επισκέψεις στα χωράφια, επιτόπιες έρευνες, παρουσιάσεις προϊόντων αλλά και ενημερωτικές καμπάνιες, οι οποίες έχουν ως στόχο και βασικό πλάνο τον μελετημένο αγρότη που γνωρίζει πώς να καλλιεργήσει σωστά. «Υπάρχει μια πολύ οργανωμένη παρέμβαση, όμως πάντα με φιλικό και ανθρώπινο χαρακτήρα και προσέγγιση. Η εταιρία πάντα λειτουργούσε και λειτουργεί ως “φίλος συνεργάτης” και αυτό δεν το προσπερνάμε».
Ο κύκλος των συνεταιρισμών κλείνει – Υπάρχουν Ομάδες Παραγωγών
Ο κάμπος της Θήβας και η περιοχή του Καπαρελλίου είναι γνωστά για την κυριαρχία του αγροτικού στοιχείου. Είναι τόποι οι οποίοι παλαιότερα ζούσαν από τον πρωτογενή τομέα ή βασίζονταν σε αυτόν. Το πλήθος των αγροτών έφερε την ανάγκη για νέες οργανώσεις, τους συνεταιρισμούς. Ωστόσο, όπως σημειώνει ο κ. Κατσάρας, εδώ και χρόνια αυτός ο τύπος συλλογικών σχημάτων έχει ατονήσει και μάλιστα η Ενωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Θήβας, που κάποτε ήταν πανίσχυρη και είχε ευρύτερο κοινωνικό ρόλο, σήμερα, αν δεν έχει ήδη διαλυθεί, οδεύει προς διάλυση. Αντίθετα, ισχυρός παραμένει ο Συνεταιρισμός των Ερυθρών, ο οποίος συσπειρώνει πολλούς αγρότες και παίζει βασικό ρόλο στην πορεία του πρωτογενούς τομέα στην ευρύτερη περιοχή.
Πάντως, ως γενικό κλίμα παρατηρείται ότι στη θέση των παλαιών συνεταιρισμών μπαίνουν ορισμένες Ομάδες Παραγωγών, στις οποίες συμμετέχουν γεωργοί και κτηνοτρόφοι με πανομοιότυπη ενασχόληση, όπως η αμπελουργία ή η εκτροφή χοίρων. Σύμφωνα με τον κ. Κατσάρα, «ο κύκλος των συνεταιρισμών έχει κλείσει. Ισως ξανανοίξει αργότερα γιατί η ζωή μας είναι κύκλοι που ανοίγουν και κλείνουν. Οι Ομάδες Παραγωγών προτιμώνται από τους αγρότες επειδή συμμετέχουν λιγότερα άτομα και υπάρχει μεγαλύτερη ευελιξία. […] Δεν ήμουν ποτέ κατά του συνεταιριστικού κινήματος, αλίμονο. Είμαι κατά όσων κλέβουν τα λεφτά των αγροτών και δεν αφήνουν την αγροτική παραγωγή να προχωρήσει μπροστά».
Το Καπαρέλλι της παραγωγής
Το Καπαρέλλι βρίσκεται βορειοδυτικά του Κιθαιρώνα και νότια του Ασωπού, σε υψόμετρο 320 μέτρων. Παράγει σχεδόν όλα τα γεωργοκτηνοτροφικά προϊόντα που χαρακτηρίζονται για την ποιότητά τους.
Ο κάμπος της Θήβας
Ο κάμπος της Θήβας θεωρείται ένας από τους πιο βασικούς και παραγωγικούς κάμπους της χώρας, με μεγάλη παράδοση στην εντατική καλλιέργεια κηπευτικών και οπωρολαχανικών.
Από το χωράφι στη λαϊκή…
Τα κρεμμύδια, φρέσκα και ξερά, οι πατάτες και τα καρότα είναι το σήμα κατατεθέν της περιοχής και διατίθενται και μέσω λαϊκών στην Αθήνα λόγω της μικρής απόστασης.